Một tính năng quan trọng của Windows 11 có thể âm thầm “ăn” rất nhiều RAM trên PC

Gần đây, Microsoft đã thay đổi cách hoạt động của một dịch vụ hệ thống trên Windows 11 24H2, 25H2 và Windows Server 2025, khiến dịch vụ này tự động khởi chạy theo mặc định. Điều đó đồng nghĩa với việc nó có thể chạy nền liên tục, thay vì chỉ hoạt động khi người dùng hoặc hệ thống thực sự cần, và từ đó có nguy cơ tiêu tốn tài nguyên hệ thống nhiều hơn mức cần thiết.

Đáng chú ý, trong phần bình luận trên diễn đàn Neowin, một thành viên kỳ cựu có tên neufuse đã nhắc tới một dịch vụ hệ thống khác vốn từ lâu đã nổi tiếng là “sát thủ” mạng và RAM – Delivery Optimization. Người này mỉa mai rằng:

“Chắc cũng không tệ bằng dịch vụ Delivery Optimization đâu… cái thứ đôi khi ăn sạch bộ nhớ rồi ngồi đó cho vui.”

Gần như ngay sau đó, một người dùng Reddit đã tiến hành thử nghiệm để theo dõi tiến trình Delivery Optimization và phát hiện rằng theo thời gian, dịch vụ này có thể ngốn một lượng RAM rất lớn.

Delivery Optimization là gì?

Với những ai chưa quen thuộc, Delivery Optimization trên Windows 10 và Windows 11 là một dịch vụ cập nhật theo mô hình chia sẻ ngang hàng (peer-to-peer). Tính năng này giúp máy tính tải các bản cập nhật Windows (đặc biệt là cập nhật tích lũy) cũng như cập nhật Microsoft Store hiệu quả hơn, nhất là khi các bản cập nhật ngày càng có dung lượng lớn.

Thay vì chỉ tải dữ liệu trực tiếp từ máy chủ của Microsoft, Delivery Optimization cho phép PC chia sẻ một phần dữ liệu cập nhật đã tải với các thiết bị khác trong cùng mạng nội bộ, hoặc thậm chí qua internet. Cách làm này giúp giảm băng thông, tăng tốc độ cập nhật và hạn chế tình trạng nghẽn mạng. Windows được cho là tự động cân bằng giữa máy chủ Microsoft và các nguồn ngang hàng để đảm bảo độ ổn định và an toàn.

Điểm tích cực là người dùng có thể tùy chỉnh Delivery Optimization trong phần cài đặt Windows Update, chẳng hạn chỉ cho phép chia sẻ trong mạng nội bộ hoặc tắt hoàn toàn tính năng này.

Cách Microsoft sử dụng Delivery Optimization

Tại Microsoft, để đảm bảo các triển khai đang diễn ra không ảnh hưởng đến mạng lưới và chiếm dụng băng thông cho những dịch vụ khác, bộ phận CNTT của Microsoft đã sử dụng một vài chiến lược quản lý băng thông khác nhau. Delivery Optimization, cache peer-to-peer được kích hoạt thông qua Group Policy, đã được thử nghiệm và sau đó triển khai cho tất cả các thiết bị được quản lý bằng Group Policy.

Dựa trên các khuyến nghị từ nhóm Delivery Optimization, một số đơn vị đã sử dụng cấu hình "nhóm" để giới hạn việc chia sẻ nội dung chỉ cho các thiết bị là thành viên của cùng một domain Active Directory. Nội dung được lưu vào cache trong 24 giờ. Hơn 76% nội dung đến từ các thiết bị ngang hàng chứ không phải từ Internet.

Phát hiện dấu hiệu rò rỉ bộ nhớ

Người dùng Reddit có tên Niff_Naff cho biết anh đã sử dụng Process ID (PID) của Windows cùng với tên dịch vụ để vẽ biểu đồ theo dõi mức sử dụng RAM theo thời gian. Kết quả cho thấy tiến trình DoSvc (Delivery Optimization Service) liên tục sử dụng nhiều bộ nhớ hơn so với các tiến trình khác, làm dấy lên nghi ngờ về hiện tượng rò rỉ bộ nhớ (memory leak).

Theo chia sẻ của người này, tình trạng trên đã xuất hiện khoảng một tháng trở lại đây, chứ không phải sự cố nhất thời.

Trong bối cảnh đó, có lẽ không quá bất ngờ khi Microsoft mới đây quyết định trì hoãn một tính năng Windows Update tự động khác sang năm 2026, với lý do lắng nghe phản hồi từ người dùng và quản trị viên hệ thống.

Cũng vì thế, Microsoft hiện khuyến nghị tối thiểu 16GB RAM cho các PC chơi game và PC phục vụ AI – một con số cho thấy Windows ngày càng tiêu tốn nhiều tài nguyên hơn, đặc biệt với các dịch vụ chạy nền.

Khi nào thì nên xóa các file Delivery Optimization?

Cho dù bạn có tự coi mình là người am hiểu công nghệ hay không, điều quan trọng là phải hiểu rằng việc có quá nhiều file thừa trên máy tính sẽ ảnh hưởng đến hiệu suất của nó. Các file Delivery Optimization là một loại file có thể được dọn dẹp, nhưng làm thế nào để bạn biết khi nào nên lưu các file đó? Dưới đây là những điều bạn cần biết về quy trình này:

• Tính năng Delivery Optimization của Windows tự động xóa bộ nhớ cache của nó.
• Bạn cũng có thể xóa các file phần mềm đã tải xuống này khỏi máy tính theo cách thủ công để giải phóng dung lượng nhanh hơn.
• Bạn có thể xóa các loại file phần mềm này miễn là chúng không còn được sử dụng nữa.
• Sau khi quá trình nâng cấp ứng dụng hoặc chương trình hoàn tất trên máy tính, các file Delivery Optimization không còn cần thiết nữa, ngoại trừ việc thực hiện cập nhật trên những máy tính khác trong mạng của bạn.
• Nếu các file Delivery Optimization vẫn đang được sử dụng, bạn nên đợi đến khi các bản cập nhật cần thiết được thực hiện xong mới xóa chúng.