3 cách tận dụng lại PC Windows 10 cũ

Trong bối cảnh giá RAM và bộ nhớ lưu trữ liên tục tăng cao mà chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, việc tận dụng lại phần cứng PC cũ trở nên hợp lý hơn bao giờ hết. Thay vì mua máy mới, bạn hoàn toàn có thể “hồi sinh” chiếc PC Windows 10 vừa nghỉ hưu hoặc một chiếc Dell Optiplex đã nằm im trong góc tủ nhiều năm.

Biến PC cũ thành hệ thống lưu trữ mạng (NAS)

Thiết bị lưu trữ gắn mạng, hay còn gọi là NAS, về cơ bản là một máy tính kết nối vào mạng nội bộ, nhưng được thiết kế với mục đích chính là lưu trữ dữ liệu. Thay vì trả tiền hàng tháng cho Google hay Microsoft để dùng cloud, bạn chỉ cần mua vài ổ cứng và lắp chúng vào một chiếc PC cũ là đã có “đám mây cá nhân” của riêng mình.

NAS không đòi hỏi cấu hình quá mạnh, đặc biệt nếu bạn chỉ dùng để sao lưu tài liệu, ảnh hay video. Điều này khiến những chiếc PC cũ tưởng chừng vô dụng trở thành lựa chọn cực kỳ hợp lý, thay vì bị bỏ xó hoặc vứt đi.

Nhiều người còn tận dụng NAS cho nhiều nhiệm vụ hơn, chẳng hạn như làm máy chủ media. Trong trường hợp này, khả năng nâng cấp của PC để bàn – dù là đời cũ – lại trở thành lợi thế. Việc bổ sung thêm RAM hoặc gắn một GPU giá rẻ có thể giúp NAS kiêm luôn nhiệm vụ chuyển mã video, phục vụ phát nội dung trên các thiết bị khác trong mạng.

Dùng PC Windows 10 cũ để chạy máy chủ game

Nhiều tựa game hiện đại nổi tiếng vì tối ưu kém, khiến việc chơi game trở nên nặng nề ngay cả trên cấu hình cao. Tuy nhiên, phần máy chủ multiplayer lại nhẹ hơn rất nhiều. Vì thế, một chiếc PC thời Windows 10 hoàn toàn có thể đảm nhiệm tốt vai trò game server.

Nếu cài Linux thay cho Windows, hiệu suất còn được cải thiện hơn nữa do Linux nhẹ và ít tiêu tốn tài nguyên. Với lượng RAM đủ lớn, một PC cũ thậm chí có thể chạy song song nhiều máy chủ game mà không gặp vấn đề nghiêm trọng.

Điểm hay là máy chủ game gần như không cần đến GPU rời. Nếu truy cập máy chủ từ xa qua SSH, bạn thậm chí không cần card đồ họa. Việc thiết lập game server hiện nay cũng không quá phức tạp, đặc biệt nhờ SteamCMD của Valve, cho phép cấu hình server chỉ bằng vài file văn bản đơn giản.

Xây dựng home lab để tự host dịch vụ

Thế giới phần mềm self-hosted rộng lớn hơn bạn tưởng rất nhiều, với vô số ứng dụng miễn phí và được cộng đồng hỗ trợ mạnh mẽ. Một cách tiếp cận thân thiện cho người mới là cài Proxmox, giúp quản lý máy ảo và container trở nên trực quan, dễ dùng.

Nếu sẵn sàng bỏ chút thời gian học cách triển khai, bạn có thể tiết kiệm hàng trăm USD mỗi năm tiền thuê dịch vụ, đồng thời kiểm soát tốt hơn dữ liệu và quyền riêng tư. Máy chủ media tại nhà là một trong những ví dụ phổ biến và hiệu quả nhất.

Phần lớn các dịch vụ self-hosted không yêu cầu sức mạnh xử lý quá cao. Chỉ cần đủ RAM, ngay cả một chiếc PC khiêm tốn cũng có thể chạy ổn định. Nếu đầu tư thêm GPU hiện đại, đặc biệt là NVIDIA RTX, bạn thậm chí có thể triển khai và chạy các mô hình AI ngay tại nhà.

Ba cách trên chỉ là khởi đầu. Khi đã làm quen với self-hosting, gần như không có giới hạn rõ ràng nào cho những gì bạn có thể tự vận hành trên chính chiếc PC cũ của mình.